اسپور چیست رنگ آمیزی اسپور و انواع آن باکتری

اسپور چیست رنگ آمیزی اسپور و انواع آن باکتری

What spores stained spores of bacteria

 spores اسپور منبع کربن فاز رشد اندوسپور و اگزوسپور ساختارهای کروی و یا بیضی شکل کوچک ضد عفونی کننده ها بسیار مقاوم هاگ بخشی از چرخه زندگی تغییر شکل باکتری جوانه زدن در اسپور ها جزیه شدن لایه ها سلول رویشی تازه شرایط محیط نا مساعد غشای خارجی تقسیم سلول باکتری اسپور در درون سلول چرخه زندگی تعدادی از باسیلهای هاگزا از عوامل مولد بیماری قویترین اگزوتوکسین توسط کلستریدیوم بوتولینوم تولید می شود سم بوتولیسم برای کشتن تمام مردم کره زمین کافی تجزیه شدن لایه هایی مثل cortext باکتوپرنول آندکارپنول دیواره سلولی باکتری فعال و زایای بعدی شرایط نامساعد محیطی حدود ۲۰۰ ژن باسیلوس کلستریدیوم رنگ آمیزی اسپورها مالاشیت گرین دارویی برای مقابله با انگل ها و قارچ های آبی ابزار و مواد مورد نیاز آزمایش سافرانین پلیت حاوی باکتری سلول های رویشی باکتری قرمز رنگ

اسپور چیست رنگ آمیزی اسپور و انواع آن باکتری

پزشکی اسپور :

هنگامی که شرایط محیط نا مساعد گردد و منبع کربن یا ازت یا هردو کم شده یا کاملا ً از بین برود ،اسپور ساخته می شود . در محیط رشد باکتری این مرحله به چشم می خورد.مرحله تشکیل اسپوربعد از فازلگاریتمی یعنی در فاز رشد میباشد.اسپور ها به طور کلی به دو صورت اند: اندوسپور و اگزوسپور

اگر سلول در درون خودش تولید اسپور کرد=)اندوسپور

اگر اگر سلول اطراف اسپور تجزیه شود و روی سلول فرار بگیرد=) اگزوسپور

آندوسپورهای (هاگهای) باکتریایی ، ساختارهای کروی و یا بیضی شکل کوچکی هستند که نسبت به دمای بالا ، تشعشع و وجود مواد شیمیایی از قبیل ضد عفونی کننده ها بسیار مقاوم هستند . هاگها به شکل درون سلولی توسط برخی از باسیلها تولید می شوند به همین دلیل به به آنها آندوسپور می گویند. آندوسپورها از سلولهای مولد کوچکترند و مشخصات متقاوتی دارند که قابل توجه تر از همه مقاومت زیاد آنها نسبت به شرایط نامساعد است .اسپور در درون سلول به سه صورتsub terminal وcentral,terminal دیده میشود.

هاگ بخشی از چرخه زندگی بعضی از جنسها باکتریها می باشد و در واقع هاگ یک مرحله خفته یا غیر فعال از زندگی باکتری است . هاگزایی در باکتریها بر خلاف آنچه در بعضی گیاهان عالی دیده می شود ، نوعی تکثیر تولید مثلی نیست. زیرا هر باکتری فقط یک هاگ تولید می کند و هر هاگ به نوبه خود به یک سلول رویشی (باکتری فعال) تبدیل می شود. بنابراین در گونه های مولد هاگ مانند سایر گونه های باکتریایی تکثیر از طریق تقسیم دوتایی باکتری انجام می شود.

وجود هاگ در کشت باکتریها برای تشخیص و تفکیک آنها اهمیت دارد ، زیرا تشکیل هاگ اساسا محدود با باکتریهای گرم مثبت میله ای شکل در دو جنس باسیلوسها و کلستریدیومها است .

اندازه و محل قرار گرفتن هاگ در داخل باکتری نیز برای تشخیص ارگانیسمها اهمیت دارد مثلا هاگها

می توانند در مرکز ، نزدیک به انتها و یا در انتهای یاخته قرار بگیرد. قطر هاگ می تواند بزرگتر و یا کوچکتر از خود باکتری باشد . اگرهاگ قطر بیشتری نسبت به یاخته رویشی داشته باشد موجب تورم

یا بزرگی و تغییر شکل باکتری می شود.

تعدادی از باسیلهای هاگزا از عوامل مولد بیماری هستند . کلستریدیومهای بی هوازی از مشهورترین آنها هستند. کلستریدیوم بوتولینوم موجب مسمومیت غذایی (بوتولیسم) کشنده می شود. کلستریدیوم پرفرنجنز مولد قانقاریای گازی (شاربن علامتی) و کستریدیوم تتانی مولد کزاز(تتانوس) است . تمام این کلستریدیومهای اسپورزا اگزوتوکسینهای (سم خارجی)قوی تولید می کنند که اغلب کشنده هستند.قویترین اگزوتوکسین توسط کلستریدیوم بوتولینوم تولید می شود. مصرف مقدار بسیار کم از ماده غدایی دارای سم بوتولیسم معمولا موجب مرگ می شود. یک شیشه کوچک نوشابه حاوی سم بوتولیسم برای کشتن تمام مردم کره زمین کافی است.مقاوت اسپور در برابر گرما تا اندازه ای به علت نبودن آب آزاد یا اب زدایی از پروتوپلاست و زیاد بودن مقدار اسید دی پیکولونیک به صورت دی پیکولینات کلسیم ( 5 تا 15 درصد وزن خشک اسپور ) است . این ماده از طریق بیوسنتز لیزین ساخته می شود. به روشی که هنوز کاملا ً مشخص نشده است . این خواص در پایدار ماندن آنزیم های اسپور در برابر گرما تأثیر دارد .

جوانه زدن در اسپور ها

فعال شدن: هنگامی که اسپور در جایی قرار میگیرد که از لحاظ مواد غذایی مناسب است جوانه زنی نمیکند زیرا قبل از جوانه زنی حتما باید پوشش اسپور به دلایلی مثل شوک الکتریکی- گرما- اسید و… سختی خود را از دست بدهد.

اغاز جوانه زنی:اسپور فعال شده چون دارای گیرنده های خاصی میباشد می تواند به سرعت تجزیه لایه های سخت و پپتیدو گلیکانی را شروع کند مثلا گیرنده حساس به الانین هنگامی که ان را دریافت میکند باعث فعال شدن انزیمی میشود که لایه های سخت را تجزیه میکند.

رشد فراتر:تجزیه شدن لایه هایی مثل cortext و لایه های خارجی موجب بیرون امدن سلول رویشی تازه با پروتو پلاست اسپوری میشود.در هنگام خروج مرحله بیوسنتز و سر انجام تقسیم سلولی صورت میپذیرد.
منبع foin-90.persianblog
اسپور باکتری چیست,ساختار اسپور باکتری,اندوسپور باکتری چیست,مراحل تشکیل اسپور در باکتری,رنگ آمیزی اسپور باکتری,ساختمان اسپور باکتری
در بعضی از باکتریها هنگامی که شرایط محیط نا مساعد گردد و منبع غذایی کم شده یا کاملا ً از بین برود ، اسپور ساخته می شود در محیط رشد باکتری این مرحله به چشم می خورد.مرحله تشکیل اسپوربعد از فازلگاریتمی یعنی در فاز رشد میباشد.
اسپورها را میتوان با رنگ امیزی مخصوص اسپور به صورت رنگی دید.
اسپور ها به طور کلی به دو صورت اند: اندوسپور و اگزوسپور
اندوسپور: اگر سلول در درون خودش تولید اسپور کند
این سولهای باکتریایی گرم مثبت تغییر یافته،دارای پوشش سلولی غیر معمول هستند که شامل یک غشای سلولی و یک غشای خارجی می باشد.لایه پپتایدوگلایکان در این حالت،اتصالات متقاطع کمتری دارد و حاوی شکل دهیدراته مورامیک اسید است. پپتایدوگلایکان اسپور با نام کورتکس مطرح می شود که بین دو غشا قرار دارد.پوششی حاوی مقدار زیادی کراتین با اتصالات متقاطع فراوان در قسمت خارجی سلول وجود دارد. اسپور باکتریایی به دلیل داشتن این پوشش،فوق العاده به عوامل شیمیایی مقاوم است.
به طور طبیعی در تقسیم سلول باکتری،همزمان با تقسیم شدن سلول دیواره ای شکل می گیرد که سلول مادر را به دو سلول دختری هم اندازه تقسیم می کند.در زمان تشکیل اسپور،تقسیم سلول به شکل نا مساوی صورت می گیرد و سلول مادری بزرگتر،سلول دختری را می پوشاند.غشای سلولی سلول دختری ، غشای داخلی اسپور را تشکیل می دهد و غشای سلولی سلول مادری ، غشای خارجی اسپور را تشکیل می دهد.
اگزوسپور: اگر سلول اطراف اسپور تجزیه شود و روی سلول فرار بگیر د
آندوسپورهای (هاگهای) باکتریایی ، ساختارهای کروی و یا بیضی شکل کوچکی هستند که نسبت به دمای بالا ، تشعشع و وجود مواد شیمیایی از قبیل ضد عفونی کننده ها بسیار مقاوم هستند . هاگها به شکل درون سلولی توسط برخی از باسیلها تولید می شوند به همین دلیل به به آنها آندوسپور می گویند. آندوسپورها از سلولهای مولد کوچکترند و مشخصات متقاوتی دارند که قابل توجه تر از همه مقاومت زیاد آنها نسبت به شرایط نامساعد است .اسپور در درون سلول به سه صورت sub terminal وcentral,terminal دیده میشود.
هاگ بخشی ازچرخه زندگی بعضی از جنسها باکتریها می باشد و در واقع هاگ یک مرحله خفته یا غیر فعال از زندگی باکتری است . هاگزایی در باکتریها بر خلاف آنچه در بعضی گیاهان عالی دیده می شود ، نوعی تکثیر تولید مثلی نیست. زیرا هر باکتری فقط یک هاگ تولید می کند و هر هاگ به نوبه خود به یک سلول رویشی (باکتری فعال) تبدیل می شود. بنابراین در گونه های مولد هاگ مانند سایر گونه های باکتریایی تکثیر از طریق تقسیم دوتایی باکتری انجام می شود.
وجود هاگ در کشت باکتریها برای تشخیص و تفکیک آنها اهمیت دارد ، زیرا تشکیل هاگ اساسا محدود با باکتریهای گرم مثبت میله ای شکل در دو جنس باسیلوسها و کلستریدیومها است .
اندازه و محل قرار گرفتن هاگ در داخل باکتری نیز برای تشخیص ارگانیسمها اهمیت دارد مثلا هاگهامی توانند در مرکز ، نزدیک به انتها و یا در انتهای یاخته قرار بگیرد. قطر هاگ می تواند بزرگتر و یا کوچکتر از خود باکتری باشد . اگرهاگ قطر بیشتری نسبت به یاخته رویشی داشته باشد موجب تورمیا بزرگی و تغییر شکل باکتری می شود.
اسپور میتواند اندازه ی باکتری یا بزگتر از ان باشد که در این حالت به فرم “راکت پینگ پنگ “در می اید و به همین نام تشخیص داده میشود.
تعدادی از باسیلهای هاگزا از عوامل مولد بیماری هستند . کلستریدیومهای بی هوازی از مشهورترین آنها هستند. کلستریدیوم بوتولینوم موجب مسمومیت غذایی (بوتولیسم) کشنده می شود. کلستریدیوم پرفرنجنز مولد قانقاریای گازی (شاربن علامتی) و کستریدیوم تتانی مولد کزاز(تتانوس) است . تمام این کلستریدیومهای اسپورزا اگزوتوکسینهای (سم خارجی)قوی تولید می کنند که اغلب کشنده هستند.قویترین اگزوتوکسین توسط کلستریدیوم بوتولینوم تولید می شود. مصرف مقدار بسیار کم از ماده غدایی دارای سم بوتولیسم معمولا موجب مرگ می شود. یک شیشه کوچک نوشابه حاوی سم بوتولیسم برای کشتن تمام مردم کره زمین کافی است.مقاوت اسپور در برابر گرما تا اندازه ای به علت نبودن آب آزاد یا اب زدایی از پروتوپلاست و زیاد بودن مقدار اسید دی پیکولونیک به صورت دی پیکولینات کلسیم ( ۵ تا ۱۵ درصد وزن خشک اسپور ) است . این ماده از طریق بیوسنتز لیزین ساخته می شود. به روشی که هنوز کاملا ً مشخص نشده است . این خواص در پایدار ماندن آنزیم های اسپور در برابر گرما تأثیر دارد .جوانه زدن در اسپور ها
فعال شدن: هنگامی که اسپور در جایی قرار میگیرد که از لحاظ مواد غذایی مناسب است جوانه زنی نمیکند زیرا قبل از جوانه زنی حتما باید پوشش اسپور به دلایلی مثل شوک الکتریکی- گرما- اسید و… سختی خود را از دست بدهد.
اغاز جوانه زنی:اسپور فعال شده چون دارای گیرنده های خاصی میباشد می تواند به سرعت تجزیه لایه های سخت و پپتیدو گلیکانی را شروع کند مثلا گیرنده حساس به الانین هنگامی که ان را دریافت میکند باعث فعال شدن انزیمی میشود که لایه های سخت را تجزیه میکند.
رشد فراتر:تجزیه شدن لایه هایی مثل cortext و لایه های خارجی موجب بیرون امدن سلول رویشی تازه با پروتو پلاست اسپوری میشود.در هنگام خروج مرحله بیوسنتز و سر انجام تقسیم سلولی صورت میپذیرد.
در واقع دیواره اسپور که داخلی ترین لایه داخلی اسپور رو تشکیل میدهد و از پپتیدوگلیکان(زیرواحد پیش ساز(مورامیل پنتا پپتید متصل به یوریدین دی فسفاتUDP)در سیتوپلاسم سنتز می شود و به غشای سلول منتقل می شود.این زیر واحد به شکل آنزیمی از نوکلئوتید به یک ناقل لیپیدی (آندکارپنول/باکتوپرنول) منتقل می شود و به شکل زیرواحد کامل(دی ساکارید پنتا پپتید به همراه پل پپتیدی متصل به آن)ساخته می شود.سپس،زیرواحدهای کامل شده به دیواره سلولی صادر می شوند.پس از رها شدن منومر،آندکاپرنول درون غشا منتشر شده و مصرف می شود.) ساخته شده است ،دیواره سلولی باکتری فعال و زایای بعدی را تشکیل میدهد.
منبع :persianlab

اسپور درباکتری ها یک فرم مقاوم است و فرم زایشی نیست، و این برخلاف کپک ها و مخمرهای قارچی است. از هرباکتری فقط یک اسپور به وجود می آید و از هر اسپور نیز یک باکتری به وجود می آید.

اسپورها فقط در باکتری هایی تولید می شوند که ژن های مخصوص اسپور زایی داشته باشند. اسپور زایی یک وجه تشخیص و افتراق برای باکتری است . در فرایند اسپور زایی ۲۰۰ ژن دخالت دارند. باکتری ها در زمان احساس خطر اگر ژن اسپورزایی داشته باشند خود را به اسپور تبدیل می کنند.

منظور از عوامل نامساعد محیطی عواملی چون : حرارت ، رطوبت ، تشعشعات مثل نور فرا بنفش و PH است.

درزمان شرایط نامساعد محیطی حدود ۲۰۰ ژن گفته شده یکی یکی شروع به فعال شدن می کنند و سیتوپلاسم خشک می شود. همزمان با این اتفاق DNA سلول همانند سازی می کند. قسمتی از DNA که همانند سازی شده از قسمت اصلی جدا می شود.

مواد سیتو پلاسمی متراکم شده و در اطراف یکی از کپی های باکتری جمع می شوند. قسمتی از سیتوپلاسم متراکم شده و اطراف آن غشا و دیواره تشکیل می شود که ترکیباتی چون D.P کولینات کلسیم ( سیمان غشا اسپور) در آن وجود دارد. دیواره اسپور به مرور زمان ضخامتش زیاد شده و در قسمتی از سلول جایگزین می شود. در این حالت باکتری به خواب می رود.

میزان سوخت و ساز اسپور کمترین مقدار ممکن است. به اسپوری که به ای حالت تولید شده آندواسپور می گویند و به اسپوری که از باکتری خارج می شود اگزو اسپور می گویند. موقعیت قرار گیری اسپوردر داخل باکتری متفاوت است ، به طوری که:

۱- اگر در وسط سلول تشکیل شود central

۲- اگر اسپور در یکی از دو انتهای باکتری تشکیل شود terminal

۳- اگر اسپور مابین انتها و وسط سلول تشکیل شود sub terminal

اسپور از نظر شکلی به دو شکل گرد و یا بیضوی است. قطر اسپور می تواند از قطر باکتری بزرگتر باشد که آن را Bulbing می گویند ( باکتری باد کرده).

باکتری هایی که اکثرا اسپور تولید می کنند مربوط به خانواده باسیلاسه هستند.

۱- باسیلوس

۲- کلستریدیوم

همگی این خانواده به صورت میله ایند. در کوکسی ها هم برخی اسپور تولید می کنند که به آنها اسپوروسالسینا می گویند.

عمل تبدیل اسپور به فرم فعال را جوانه زدن می گویند ( germination )

اجزا اسپور عبارتند از:

۱) core ( قسمت مرکزی ) : حاوی سیتوپلاسم متراکم، DNA ، ریبوزوم ، RNA ، آنزیم های که همیشه کاربرد دارند.

۲) لایه ای به نام core wall ( دیواره اسپور) : شامل دو قسمت دیواره سلولی و غشاسیتوپلاسمی است.

۳) لایه ای به نام cortex.

۴) لایه ای به نام spore coat ( پوشش های اسپور): بیشتر از یک لایه است.

۵) قسمت بیرونی به نام Exosporium .

برای رنگ آمیزی اسپورها 3 روش وجود دارد:

۱-wirty Conklin

۲-schaeffer – falton

۳- dorner

مالاشیت گرین

از مالاشیت گرین در صنعت به عنوان دارویی برای مقابله با انگل ها و قارچ های آبی استفاده می شود. این ماده به طور معمول در مراکز تولید مصنوعی ماهی کپور معمولی ( Cyprinus carpio ) به عنوان داروی ضد قارچ استفاده می شود ، اما این دارو به عنوان عامل بروز ناهنجاری ، ماده ای جهش زا ، عامل پیش سرطان ، آلوده کننده ی محیط های آبی شناخته و مصرف آن ممنوع گردید ، اگر چه همچنان در بسیاری از مراکز تکثیر و پرورش آبزیان در ایران از این ماده استفاده می شود. از جمله موادی که می توان به جای مالاشیت گرین استفاده کرد ، پراکسید هیدروژن ( H2O2 ) است. آژانس دارو و غذای آمریکا (FDA ) پراکسید هیدروژن را در گروه دارو های کم ضرر ( با اولویت نظارت کم LPR ) رده بندی کرده است.

آزمایش:

در اینجا ما برای رنگ آمیزی اسپور ها از روش schaeffer – falton استفاده می کنیم. در رنگ آمیزی wirty Conklin تمامی مراحل مانند رنگ آمیزی schaeffer – falton است با این تفاوت که هنگامی که رنگ مالاشیت گرین را اضافه کردیم حرارت نمی دهیم و در رنگ آمیزی DORNER نیز از نکروزین استفاده می کنیم. بعد از انجام آزمایش خواهیم دید اسپور باکتری ها در کدام قسمت قرار گرفته است ، داخل ( Center , terminal , sub terminal ) یا خارج باکتری.

ابزار و مواد مورد نیاز آزمایش:

مالاشیت گرین ، سافرانین ، آنس حلقوی ، لام ، گیره ، سینی رنگ آمیزی ، پلیت حاوی باکتری

شرح آزمایش:

در اول باید یک گسترش ( Smear ) تهیه کنیم. آنس حلقوب را با حرارت ضد عفونی می کنیم و با آن یک قطره آب روی لام می گذاریم. از پیپت باکتری ، در کنار شعله با آنس حلقوی ، مقداری باکتری بر می داریم و در قطره آب روی لام پخش می کنیم. پس از خشک شدن آن را روی شعله می گیریم تا ثابت شود.

حال محلول مالاشیت گرین را روی لام میرزیم و به مدت۳ تا ۵ دقیقه حرارت می دهیم اما این حرارت نباید به طوری باشد که سبب تبخیر مالاشیت گرین شود. پس از این لام را با آب شستشو می دهیم و محلول سافرانین را روی لام میریزیم. پس از گذشت یک دقیقه آن را با آب شستشو می دهیم زیر نور لامپ قرار می دهیم تا خشک شود.

بعد از خشک شدن لام می توانیم آن را با میکروسکوپ بررسی کنیم. مقداری روغن ایمرسون یا سدر به آن اضافه می کنیم و با عدسی ۱۰۰ می توانیم مشاهده کنیم.

در مشاهده خواهیم دید که اسپورها سبز رنگ ( به رنگ مالاشیت گرین) و سلول های رویشی باکتری قرمز رنگ ( به رنگ سافرانین ) هستند. اسپورها را در دو حالی بیرونی ( External ) و داخلی ( Internal ) مشاهده می شود.

در مشاهدات ما بیشتر اسپور ها به صورت بیرونی و دارای تراکم زیادی بودند که در تصویر قابل مشاهده است. البته در تصاویر می توان اسپورهای داخلی را نیز مشاهده کرد.

تجمیل الانف فی ایران

Copyright Amazing.iR© 2015 - Allrights Reserved.

برای ورود به کانال تلگرام کلیک کنید